نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسنده

• عادل واحدی

عضو هیات علمی موسسه تحقیقات فنی و مهندسی کشاورزی

چکیده

این تحقیق با هدف تعیین کارایی واحدهای گاو شیری انجام شد. اطلاعات به روش پرسشنامه‌ای و مطالعات اسنادی جمع آوری شد. انرژی نهاده‌ها و ستانده‌ها محاسبه شد. شاخص‌های انرژی بدست آمد. با رویکرد تحلیل پوششی داده‌ها کارایی انرژی تعیین و میزان بهینه‌سازی مصرف‌انرژی در واحدهای ناکارا و کل انرژی قابل صرفه‌جویی مشخص گردید. نتایج نشان داد که مقدارکل انرژی ورودی 75/193690 مگاژول بازاء هر راس دام می باشد و بیشترین سهم انرژی نهاده‌های مصرفی را خوراک دام با 96/76 درصد داشت. در بین خوراک‌های عمده مصرفی گاو شیری، کنسانتره، یونجه، ذرت و کاه گندم به‌ترتیب سهم 99/32، 68/27، 8/13 و 48/2 درصد از کل انرژی مصرفی داشتند. مقدار کل انرژی ستانده 482/36886 مگاژول بازاء هر راس دام بدست آمد که بیشترین سهم را شیر تولیدی با 02/87 درصد از کل انرژی ستانده داشت. کارایی مصرف انرژی، خالص انرژی، بهره‌وری انرژی و شدت انرژی به‌ترتیب 19/0، 272/156804- مگاژول بازاء هر راس دام، 086/0 کیلوگرم بر مگاژول و 636/11 مگاژول بر کیلوگرم تعیین گردید. میانگین کارایی فنی، کارایی فنی خالص و کارایی مقیاس برای گاوداری های شیری استان تهران به ترتیب 892/0، 931/0 و 958/0 محاسبه شد. میانگین انرژی هدف در گاوداری‌های شیری استان تهران 15/129764 مگاژول بازای هر راس دام تعیین شد. تحقیق انجام شده نشان داد که با بهینه‌سازی مصرف انرژی در دامداریهای ناکارای گاو شیری استان تهران بطور متوسط 53/63926 مگاژول بازای هر راس دام می‌توان صرفه‌جویی انرژی داشت و کارایی مصرف انرژی و بهره‌وری انرژی را به‌ترتیب به 284/0 و 128/0 کیلوگرم بر مگاژول ارتقاء داد.

کلیدواژه‌ها

• شاخص‌های انرژی
• کارایی فنی خالص
• کارایی مقیاس
• صرفه‌جویی انرژی