ارزیابی عوامل مؤثر بر یکنواختی جیره های کاملا مخلوط در ماشین خوراک ساز دام

به آئین, محمد علی

doi:10.22092/amsr.2026.371789.1531

نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسنده

محمد علی به آئین

استادیار بخش تحقیقات فنی و مهندسی کشاورزی، مرکز تحقیقات و آموزش کشاورزی و منابع طبیعی استان فارس، سازمان تحقیقات، آموزش و ترویج کشاورزی، شیراز، ایران

10.22092/amsr.2026.371789.1531

چکیده

افزایش و بهبود ضریب تبدیل در صنعت دام با استفاده از جیرههای غذایی مخلوط به دست میآید. تأمین مواد مغذی کافی و متعادل در جیرۀ غذایی، برای افزایش تولید، با مخلوط کردن مواد تشکیلدهندۀ خوراک به دست میآید. نکتۀ مهم در تهیۀ این نوع خوراک دام، یکنواختی مخلوط شدن مواد و توزیع یکسان برای دامهاست. ماشینهای خوراکساز دام از ادوات مناسب برای تهیۀ جیرۀ کاملا مخلوط در دامپروری هستند. به منظور بررسی یکنواختی جیرۀ غذایی مخلوط در ماشین خوراکساز دام، اثر سه سرعت مارپیچ 50 (R₅₀)،60 (R₆₀) و
70 (R₇₀) دور بر دقیقه و زمان مخلوط شدن در سه سطح 15 (T₁₅)، 18 (T₁₈) و 21 (T₂₁) دقیقه در یک آزمایش فاکتوریل در قالب طرح کاملا تصادفی با سه تکرار با هم مقایسه شد. از ترکیب کاه، یونجه، سیلوی ذرت، تفالۀ چغندرقند، کنسانترۀ دامی و آب برای تهیۀ جیرۀ غذایی در ماشین خوراکساز دام استفاده شد. پارامترهای مورد بررسی شامل اندازهگیری خردشدن مواد مخلوط، اندازهگیری و محاسبۀ یکنواختی مواد مخلوطشده و بررسی جریانپذیری مواد مخلوط (عدد فرود) است. دادههای به دست آمده با نرمافزار SAS تجزیه و میانگینها با آزمون چند دامنهای دانکن مقایسه گردید. نتایج بررسیها نشان داد که بیشترین مقدار خردشدن مواد (کمترین مقدار در میانگین هندسی قطعات) در سرعت مارپیچ 70 دور بر دقیقه و زمان 21 دقیقه (تیمار R₇₀T₂₁) و کمترین مقدار خردشدن مواد علوفهای در سرعت مارپیچ 50 دور بر دقیقه و زمان 15 دقیقه (تیمار R₅₀T₁₅) و اختلاف معنیدار (P<0.05) با یکدیگر به دست آمد. بیشترین یکنواختی نیز در تیمار R₇₀T₂₁ حاصل شد. با توجه به کاربرد زیاد ماشین خوراکساز دام در گاوداریها و صرفهجویی در زمان تهیۀ جیره کاملا مخلوط، باید تیماری ارائه شود که سرعت محور مارپیچ آن کم و زمان کاربرد ماشین در تهیۀ جیره در حد مناسب باشد. بررسیها نشان میدهد، تیمارR₅₀T₁₈ با انحراف معیار 39/1 سانتیمتر طول قطعات (S_gm) و یکنواختی مواد مخلوط با 63/1 گرم (S_d) قابل توصیه است.

کلیدواژه‌ها

مراجع

Adedeji, M. A., Adegboye, T. A., Adesina, I. K., Ajayi, O. O., & Azeez, N. A. (2021). Construction and evaluation of a vertical motorized feed mixer. Advanced Journal of Science, Technology and Engineering, 1(1), 27-41. https://doi.org/10.52589/AJSTE-UIXXE0N2.

Adusei-Bonsu, M., Amanor, I. N., Obeng, G. Y., & Mensah, E. (2021). Performance evaluation of mechanical feed mixers using machine parameters, operational parameters and feed characteristics in Ashanti and Brong Ahafo regions, Ghana. Alexandria Engineering Journal, 60(5), 4905-4918. https://doi.org/10.1016/j.aej.2021.03.061.

Aissa, A. A., Duchesne. C., & Rodrigue, D. (2011). Effect of friction coefficient and density on mixing particles in the rolling regime. Powder Technology, 212, 340-347. https://doi.org/10.1016/j.powtec.2011.06.009.

Ansuree, P., Sudajan, S., Junsiri, C., & Laloon, K. (2021). Effect of mixing speed and time on the homogeneity of multi-particle size sugarcane leaves product in horizontal paddle mixer for pelletized. Bulgarian Journal of Agricultural Science, 27(5), 1009–1019.

Dimaiwat, M. I., Belen, G. C. C., Angeles, E. P., Reyes, F. C. C., & Angeles, A. A. (2018). Analysis of feed mixer efficiencies of commercial feed manufacturers in the Philippines from 2012 to 2016. Philippine Journal of Veterinary and Animal Sciences, 44(2), 103-110.

Keller, N. K. G. (2012). Mixing and segregation in 3D multi-component, two phase fluidized beds (Ph.D. Thesis), Department of Mechanical Engineering, Iowa State University. U.S.A.

Krolczyk, J. B. (2016). The effect of mixing time on the homogeneity of multi-component granular systems. Transactions of Famena, 9(1), 45-56.

Marczuk, A., Caban, J., Savinykh, P., Turubanov, N. & Zyryanov, D. (2017). Maintenance research of a horizontal ribbon mixer. Eksploatacja I Niezawodnosc – Maintenance and Reliability, 19(1), 121–125.

Mellmann, J. (2001). The transverse motion of solids in rotating cylinders – forms of motion and transition behavior. Powder Technology, 118, 251-270.

Nikkhah, A., Nosoohi, M., & Zali, A. (2005). Determination of alfalfa particle size by penn state particle separator and It’s effect on lactating dairy cows. Iranian Journal of Agriculture Science, 36(1), 99-107. (in Persian)

Patricia, M., Marianthi, G. I., & Fernando, J. M. (2009). Effects of rotation rate, mixing angle, and cohesion in two continuous powder mixers– A statistical approach. Powder Technology, 194, 217-227. https://doi.org/10.1016/j.powtec.2009.04.010.

Razavi, M. A., & Akbari, R. (2023). Biophysical properties of agricultural & food materials. Mashhad: Ferdowsi University of Mashhad Press. (in Persian)

Schmelzle, S., Leppert, S., & Nirschl, H. (2015). Influence of impeller geometry in a vertical mixer described by DEM simulation and the dispersion model. Advanced Powder Technology, 26(5), 1473-1482. https://doi.org/10.1016/j.apt.2015.08.003.

Seilamovicz, I., Czech, M., & Kowalewski, T. A. (2011). Empirical description of granular flow inside a model silo with vertical walls. Biosystems Engineering, 108, 334-344. https://doi.org/10.1016/j.biosystemseng.2011.01.004.

Vakili, R. (2024). Evaluation of vertical animal feed mixer at different times of mix. Food Processing: Techniques and Technology, 45(1), 39-44. https://doi.org/10.22092/aasrj.2023.362806.1273.

Yamamoto, M., Ishihara, S., & Kano, J. (2016). Evaluation of particle density effect for mixing behavior in a rotating drum mixer by DEM simulation. Advanced Powder Technology, 27(3), 864-870. https://doi.org/10.1016/j.apt.2015.12.013.

تحقیقات سامانه‌ها و مکانیزاسیون کشاورزی

ارزیابی عوامل مؤثر بر یکنواختی جیره های کاملا مخلوط در ماشین خوراک ساز دام

مراجع

مراجع

دوره 25، شماره 91 - شماره پیاپی 91
دی 1403
صفحه 37-52

ارزیابی عوامل مؤثر بر یکنواختی جیره های کاملا مخلوط در ماشین خوراک ساز دام

مراجع

مراجع

دوره 25، شماره 91 - شماره پیاپی 91دی 1403صفحه 37-52

دوره 25، شماره 91 - شماره پیاپی 91
دی 1403
صفحه 37-52