بررسی اثر ماشین و روش برداشت بر میزان آسیب‌های مکانیکی سیب‌زمینی رقم آگریا

بختیاری, محمدرضا; گودرزی, فرزاد; حیدری, احمد

doi:10.22092/amsr.2026.372053.1533

نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسندگان

¹ دانشیار بخش تحقیقات فنی و مهندسی کشاورزی، مرکز تحقیقات و آموزش کشاورزی و منابع طبیعی استان همدان، سازمان تحقیقات، آموزش و ترویج کشاورزی، همدان، ایران

² استادیار بخش تحقیقات فنی و مهندسی کشاورزی، مرکز تحقیقات و آموزش کشاورزی و منابع طبیعی استان همدان، سازمان تحقیقات، آموزش و ترویج کشاورزی، همدان، ایران

10.22092/amsr.2026.372053.1533

چکیده

سیب‌زمینی یکی از محصولات مهم و عمده کشور است که ارزش خوراکی، صنعتی و صادراتی فراوانی دارد. عملیات خاک‌ورزی، کاشت و داشت محصول سیب‌زمینی، به صورت مکانیزه و عملیات برداشت به صورت نیمه مکانیزه انجام می‌شود. برای برداشت غده‌های سیب‌زمینی از ماشین‌های سیب‌زمینی‌کن استفاده می‌شود. اما این ماشین‌ها به دلیل داشتن قطعات فلزی، باعث ایجاد آسیب‌های مکانیکی به غده‌های سیب‌زمینی می‌شوند. در این تحقیق، اثر دو نوع ماشین برداشت شامل گریمه و سبز دشت و پنج روش برداشت، شامل 1- سرزنی و بلافاصله برداشت (روش مرسوم)، 2- سرزنی و پس از 12 روز برداشت در خاک خشک، 3- سرزنی و پس از 12 روز برداشت در خاک مرطوب، 4- بدون سرزنی و برداشت غده‌های سیب‌زمینی پس از طی شدن دوره رشد طبیعی در خاک خشک، 5- بدون سرزنی و برداشت غده‌های سیب‌زمینی پس از طی شدن دوره رشد طبیعی در خاک مرطوب، بر میزان آسیب‌های مکانیکی سیب‌زمینی آگریا، با استفاده از آزمایش فاکتوریل در قالب طرح بلوک‌های کامل تصادفی در سه تکرار بررسی شد. نتایج نشان داد که مناسب‌ترین روش برداشت غده‌های سیب‌زمینی، تیمارهای سرزنی و بلافاصله برداشت (روش مرسوم)، سرزنی و پس از 12 روز برداشت به ترتیب در خاک خشک و خاک مرطوب برای هر دو ماشین گریمه و سبزدشت است. ضمناً برداشت پس از طی شدن دوره رشد طبیعی نیز به عنوان یک گزینه که توسط کشاورزان انجام می‌شود، قابل پیشنهاد است، اما به شرطی که قبل از برداشت، خاک مزرعه با یک آبیاری سبک مرطوب شود.

کلیدواژه‌ها

مراجع

Anon. (2018). FAO Statistical database. Available at: http://www.fao.org.

Anon. (2023a). Food and Agriculture Organization of the United Nations. Available at: http://www.fao.org.

Anon. (2023b). Agricultural statistics. Agricultural statistics for the crop years 1383 to 1401. Ministry of Agricultural Jihad. Deputy for Planning and Economy. Deputy for Statistics, Center for Statistics, Information Technology and Communications. Volume 1: Crops. (in Persian)

Bakhtiari, M. R., & Bahramloo, R. (2022). Meta-analysis of the effect of moisture content, topping and variety on mechanical damage of potato tubers. Agricultural Mechanization and Systems Research, 23 (84), 39-56. https://doi.org/10.22092/amsr.2023.361574.1444. (in Persian)

Bakhtiari, M. R., Bahramloo, R., & Ghahraei, O. (2024). Meta-analysis of the effect of some harvesting machine on the mechanical damage of potato tubers. Agricultural Mechanization and Systems Research. 13(3), 77-89. https://doi.org/10.22034/jrmam.2025.14708.697 (in Persian)

Baritelle, A., Hyde, G., Thornton, R., & Bajema, R. (2000). A classification system for impact-related defects in potato tubers. American Journal of Potato Research, 77(3), 143-148.

Bentini, M., Caprara, C., & Martelli, R. (2006). Harvesting damage to potato tubers by analysis of impacts recorded with an instrumented sphere. Biosystems Engineering, 94(1), 75-85. https://doi.org/10.1016/j.biosystemseng.2006.02.007.

Bishop, C. F. H. (1980). Potato mechanization and storage. Farming Press LTD.

Blahovec, J. (2005). Impact induced mechanical damage of Agria potato tubers. Research in Agricultural Eengineering, 51(2), 39-43. https://doi.org/10.17221/4900-RAE.

Blahovec, J., Hejlová, A., & Vacek, J. (2006). Impact induced mechanical damage of Agria potato tubers cultivated in different regimes. Scientia Agriculturae Bohemica, 52(3), 81-86. https://doi.org/10.17221/4883-RAE

Hemmant, A., & Taki, O. (2001). Potato losses and mechanical damage by potato diggers in the fereidan region of Isfahan. Journal of Water and Soil Science, 5(2), 195-209. http://jstnar.iut.ac.ir/article-1-198-en.pdf. (in Persian)

Hyde, G. M., Thornton, R. E., & Woodruff, D. W. (1983). Potato harvester performance with automatic chain-load control. Transactions of the ASAE, 26(1), 19-22. https://doi.org/10.13031/2013.33868.

Mousizadeh, H., H. Mobali, & M. Zaefizadeh. (2006). Determination of mechanical damages caused by potato harvesting machines and their comparison in the Ardabil region. Iranian Journal of Agricultural Sciences, 5(37), 917-911. (in Persian)

Peters, R. (1996). Damage of potato tubers, a review. Potato Research, 39(4), 479-484. https://doi.org/10.1007/BF02358463.

Sohrabi, A. (2001). Investigating and identifying the status of agricultural and food industry waste and
how to reduce it in Hamedan Province. Hamedan Province Management and Planning Organization.
(in Persian)

تحقیقات سامانه‌ها و مکانیزاسیون کشاورزی

بررسی اثر ماشین و روش برداشت بر میزان آسیب‌های مکانیکی سیب‌زمینی رقم آگریا

مراجع

مراجع

دوره 25، شماره 91 - شماره پیاپی 91
دی 1403
صفحه 71-86

بررسی اثر ماشین و روش برداشت بر میزان آسیب‌های مکانیکی سیب‌زمینی رقم آگریا

مراجع

مراجع

دوره 25، شماره 91 - شماره پیاپی 91دی 1403صفحه 71-86

دوره 25، شماره 91 - شماره پیاپی 91
دی 1403
صفحه 71-86